రైతులకు పీఎం-కుసుమ్ స్కీం ద్వారా సబ్సిడీ పైన సోలార్ పంపులకు అనుమతి | PM KUSUM Solar Pump Scheme 2026

వ్యవసాయానికి సాగునీటి ఖర్చులు తగ్గించుకోవాలనుకునే రైతులకు PM KUSUM Solar Pump పథకం కీలకంగా మారుతోంది. ముఖ్యంగా సాధారణ విద్యుత్ గ్రిడ్ అందుబాటులో లేని ప్రాంతాల్లో సోలార్ వ్యవసాయ పంపులను ఏర్పాటు చేసుకునేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆర్థిక సహాయం అందిస్తోంది. పీఎం-కుసుమ్ పథకంలోని కాంపోనెంట్ బీ కింద స్టాండలోన్ సోలార్ పంపులను ఏర్పాటు చేస్తున్నారు.

నేషనల్ పీఎం-కుసుమ్ పోర్టల్ ప్రకారం, 2026 ఆగస్టు 31 నాటికి కాంపోనెంట్ బీ కింద 13,07,190 సోలార్ పంపులకు అనుమతి ఇవ్వగా, 11,80,474 పంపులు ఏర్పాటు అయ్యాయి. దీంతో దేశవ్యాప్తంగా గ్రిడ్ విద్యుత్‌పై ఆధారపడని సాగునీటి సదుపాయాలు మరింత విస్తరించాయి.

PM KUSUM Solar Pump సబ్సిడీ ఎంత?

పీఎం-కుసుమ్ కాంపోనెంట్ బీ కింద అర్హత ఉన్న రైతులకు సోలార్ పంపు ఏర్పాటు ఖర్చులో కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల నుంచి ఆర్థిక సహాయం లభిస్తుంది. సాధారణ రాష్ట్రాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాల్లో వర్తించే నిబంధనల ప్రకారం బెంచ్‌మార్క్ ఖర్చు లేదా టెండర్ ద్వారా నిర్ణయించిన ఖర్చు.. ఈ రెండింటిలో తక్కువ మొత్తంపై కేంద్ర ఆర్థిక సహాయం 30 శాతం వరకు ఉంటుంది.

రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కనీసం 30 శాతం సబ్సిడీ అందించే విధానం ఉంది. మిగిలిన మొత్తాన్ని లబ్ధిదారుడు భరించాలి. రైతు వాటాకు బ్యాంకు రుణ సదుపాయం అందుబాటులో ఉంటే, సంబంధిత బ్యాంకు నిబంధనలకు అనుగుణంగా దాన్ని ఉపయోగించుకోవచ్చు. రాష్ట్రాలు తమవంతు సబ్సిడీని 30 శాతానికి మించి కూడా అందించే అవకాశం ఉంది.

ఈశాన్య రాష్ట్రాలు, సిక్కిం, జమ్మూ కశ్మీర్, హిమాచల్ ప్రదేశ్, ఉత్తరాఖండ్, లక్షద్వీప్, అండమాన్-నికోబార్ దీవులు వంటి ప్రత్యేక ప్రాంతాల్లో కేంద్ర ఆర్థిక సహాయం 50 శాతం వరకు ఉండే నిబంధనలు ఉన్నాయి. అయితే తుది రైతు వాటా రాష్ట్ర విధానం, పంపు ఖర్చు, టెండర్ ధర వంటి అంశాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

ముఖ్యమైన వివరాలు

రైతులకు సోలార్ పంపులతో ప్రయోజనాలు

సోలార్ పంపులు సూర్యరశ్మి ద్వారా విద్యుత్‌ను ఉత్పత్తి చేసుకుని సాగునీటి పంపింగ్‌కు ఉపయోగిస్తాయి. దీంతో డీజిల్‌తో నడిచే పంపులపై ఆధారపడటం తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా విద్యుత్ లైన్లు అందుబాటులో లేని దూర ప్రాంతాల్లో పొలాల వద్దే సాగునీటి పంపింగ్‌కు ప్రత్యామ్నాయ మార్గం లభిస్తుంది.

అయితే రైతుకు వాస్తవంగా ఎంత ఆదా అవుతుందనేది ఒక్కో ప్రాంతంలో ఒక్కోలా ఉంటుంది. పంపు సామర్థ్యం, నీటి అవసరం, గతంలో ఉపయోగించిన డీజిల్ పరిమాణం, సూర్యరశ్మి లభ్యత, నిర్వహణ ఖర్చులు వంటి అంశాలు దీనిపై ప్రభావం చూపుతాయి.

అలాగే సోలార్ పంపు ఏర్పాటు చేసేటప్పుడు నీటి వనరు, బోర్ సామర్థ్యం, పంటల అవసరం, పొల విస్తీర్ణం వంటి అంశాలను పరిగణనలోకి తీసుకోవడం ముఖ్యం. భూగర్భ జలాలను బాధ్యతగా వినియోగిస్తూ నీటి పొదుపు సాగునీటి పద్ధతులను పాటించడం కూడా అవసరం.

సోలార్ పంపు కోసం ఎలా దరఖాస్తు చేయాలి?

PM-KUSUM కాంపోనెంట్ బీకి దేశవ్యాప్తంగా ఒకే విధమైన రాష్ట్రస్థాయి దరఖాస్తు విధానం ఉండదు. సంబంధిత రాష్ట్ర ప్రభుత్వం నియమించిన అమలు సంస్థ ద్వారా ప్రక్రియ కొనసాగుతుంది.

Step 1: నేషనల్ PM-KUSUM పోర్టల్‌లో మీ రాష్ట్రానికి సంబంధించిన అమలు సంస్థ వివరాలను పరిశీలించాలి.

Step 2: మీ రాష్ట్రంలో కాంపోనెంట్ బీ కింద ప్రస్తుతం దరఖాస్తులు స్వీకరిస్తున్నారా, అందుబాటులో ఉన్న పంపుల కేటాయింపు ఎంత ఉందో తెలుసుకోవాలి.

Step 3: సంబంధిత రాష్ట్ర అమలు సంస్థ సూచించిన అధికారిక పోర్టల్ లేదా కార్యాలయం ద్వారా అర్హత, అవసరమైన పత్రాలు, రైతు వాటా వివరాలను తెలుసుకోవాలి.

Step 4: అందుబాటులో ఉన్న అధికారిక దరఖాస్తు ప్రక్రియ ప్రకారం నమోదు/దరఖాస్తు పూర్తి చేయాలి.

Step 5: ఎంపిక అనంతరం పంపు సామర్థ్యం, వెండర్, ధర, రైతు చెల్లించాల్సిన మొత్తం వంటి వివరాలను అధికారికంగా నిర్ధారించుకోవాలి.

నేషనల్ PM-KUSUM పోర్టల్‌లో రాష్ట్రాల వారీగా అమలు సంస్థలు, వెండర్ జాబితాలు, రేటు కార్డులు, సర్వీస్ సెంటర్ వివరాలు వంటి సమాచారం కూడా అందుబాటులో ఉంది.

మొత్తంగా చూస్తే, PM KUSUM Solar Pump ద్వారా గ్రిడ్ విద్యుత్ అందుబాటులో లేని ప్రాంతాల్లో రైతులకు ప్రత్యామ్నాయ సాగునీటి సదుపాయం లభిస్తోంది. డీజిల్ వినియోగాన్ని తగ్గించడంతో పాటు పునరుత్పాదక ఇంధనాన్ని వ్యవసాయంతో అనుసంధానించడంలో ఈ పథకం కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. అయితే సబ్సిడీ, అర్హత, రైతు వాటా, దరఖాస్తు తేదీలు రాష్ట్రానికొకలా ఉండే అవకాశం ఉన్నందున రైతులు తమ రాష్ట్ర అధికారిక అమలు సంస్థ నుంచి తాజా వివరాలను తప్పనిసరిగా నిర్ధారించుకోవాలి.